Formik Asidin Varroa İçin Kullanılması 2 (Plastik Aparat ile)

Formik Asidin Varroa İçin Kullanılması 2 (Plastik Aparat ile)

Konunun daha iyi anlaşılabilmesi için 2011 yılında yazdığım yazının okunması faydalı olacaktır.   http://kenangisan.blogspot.com.tr/2011/08/bal-aldk.html

Formik Asit (Karınca Asidi): Organik asittir. Özellikle arıcılığı gelişmiş ülkelerde organik bal üreticileri tarafından, varroa zararlısı için yaygın olarak kullanılmaktadır. İlkbaharda nektar akımı döneminden en az 15 gün önce ve sonbaharda bal hasadından sonra kullanıldığında bal ve bal mumunda kalıntı bırakmadığı araştırmalar sonucu belirlenmiştir. Kullanımı arıcı için tehlikeli olabileceğinden, güvenlik tedbirleri alınarak kullanmak gerekir.

Formik asit, organik esaslı ve karınca ile ısırgan otunda olmasına rağmen sentetik olarak üretilmektedir.  Arıcılık alanında ruhsatlı ilaçlardaki kimyasallar balmumunda kalıntı bırakırken, formik asit uçucu olduğu için peteklerde kalıntı bırakmaz. Her ne kadar formik asit uçuyor kalıntı bırakmıyorsa da, ağır metal içeren formik asit uçtuğunda ağır metallerin peteklerde kalması muhtemeldir. Bunun için kullanılacak formik asidin fiyatından ziyade, ağır metal içerip içermediği daha önemlidir.

Bazı arı ekipmanı satışı yapan firmalar büyük ambalajda aldıkları formik asidi litrelik ambalajlara koyarak satışını yapıyorlar. Ülkemizde henüz arıcılık için üretilmiş ve satılan formik asit yok. Arıcılık için kullanılacak formik asit üretilene kadar , mümkün olduğunca güvenilir yerlerden, güvenilir firmaların ürününü ve satıcıdan alınan formik asidin ağır metal içerip-içermediğini sorgulayarak, hatta analiz raporu isteyerek almalıyız.

Bu konudaki fikrim; organik asitler, az da olsa bu gibi riskler içerse de bu anlamda en iyi kimyasaldan çok daha iyidir.

Formik asit hakkındaki bilgilerimiz:

Formik asit yüksek sıcaklıklarda fazla, düşük sıcaklıklarda ise daha az buharlaşıyor. Bilimsel makalelerde formik asit kullanımı ile ilgili genel bilgi şöyledir; hava sıcaklığı 15-25°C arasında olmalı, günde 8-12 ml formik asit buharlaşmalı ve %65’lik formik asit kullanılmalı. Bu çalışmalarda genellikle formik asit poşet içindeki pedlere emdirilerek kullanılmıştır. Doğal olarak arıcımızın aklında formik asidin 15-25°C’de kullanılması gerektiği, çok sıcaklarda kullanıldığında arıların öleceği gibi bilgiler kalmıştır. Bunun için arıcımız formik asit kullanmak için hava sıcaklıklarının düşmesini bekler. Bazen kasım ayında, gündüz sıcaklığının 15°C olduğunda arıcının formik asit kullandığını görürüz.

Ped, sünger ve kartona emdirilerek formik asit kullanılmasında buharlaşma kontrol edilemiyor. İlk kullanım anında aşırı buharlaşma olduğundan arı rahatsız oluyor. Arılar kovan kapısına çıkarak girmek istemiyorlar. Bazı arıcılarımız ana arı ile  yavru kayıplarından ve yavru azalmasından söz ediyor. Bu gibi durumlar arıcıyı formik asit kullanımına tereddüt ile yaklaşmasına neden oluyor.

Oysa son zamanlarda formik asit için yapılmış, kullanımı, doz ayarının kolayca yapıldığı, buharlaşmanın daha iyi kontrol edilerek 24 saate yayılabildiği plastik aparatlar kullanılıyor.   

  

Plastik formik asit aparatı:  

Plastik aparatları tasarlarken 20 ml almasını hesap etmiştim, imalat aşamasında oluşan hatadan dolayı, yan duvarları içe eğik olarak imal edildiği ve kovanlar öne eğik yerleştirdiğimizden yaklaşık 15 ml formik asit alıyor. 

Plastik aparat ile ne değişti?

Nasıl kullanılması gerekir?

Hava sıcaklığı ne olmalı?

Arıya ve ana arıya zarar verir mi?

Bu sorulara cevap bulmaya çalışalım.

Bir süreden beri formik asit kullanımında hava sıcaklığından çok çerçeve üzerindeki sıcaklığın daha önemli olduğu görüşündeydim. Çünkü; formik asit yaptığımız dönemde kuluçka faaliyeti devam ediyor ve yavru alanı 33-35°C olduğuna göre bu sıcaklık yukarıya çıkıyor ve çerçeve üzerindeki formik asidin buharlaşmasını arttırır. Kuluçka alanı ve hava sıcaklığı çerçeve üzerindeki bölgeyi ne kadar etkiliyordu? Önce bunu bilmek gerekiyordu.   

Kovanda belirli yerlerdeki sıcaklıkları öğrenmek için verilerin kayıt edildiği bir cihaza bağlı, kovanın 6 değişik bölgesine ısı algılayıcıları yerleştirdik. 

Formik asit için emniyet kuralları: 

Formik asit, gerekli emniyet tedbirleri alınmadan kullanıldığında çok tehlikeli olabilir.

Aside dayanıklı eldiven, iş emniyet gözlüğü, maske muhakkak kullanılmalı ve yanımızda temiz su bulundurmalıyız. 

Tekrar etmekte fayda var, gerekli emniyet tedbirleri alınamıyorsa formik asit kullanılmamalıdır.

İlk uygulama ve sıcaklık değerleri:

1 Eylül’de saat 14:30’da 10 kovanda plastik aparat kullanılarak %85'lik formik asit yapıldı. Birinci formik asit uygulamasında, çiçektozu çekmeceli, giriş deliklerinin yarısı kapalı olan standart kovanlar kullanıldı ve çiçektozu çekmeceleri geriye çekilmedi. 

Asidi şırınga ile kullanmak yerine ince uçlu bir bir kap ile kullanmak çok daha pratik oluyor. Asidi plastik kaba koyarken ölçmeye gerek yok, taşmayacak kadar doldurulması yeterli.

Formik asit yapıldıktan sonra kovan girişinde hareketlilik ve arıların kapıya çıkması gibi olumsuzluk gözlenmedi. Şunu da belirtmek isterim; her ne kadar çiçektozu çekmeceleri geri çekilmedi ve girişler daraltılmış olsa da, kovanlarda buharlaşan formik asidin kovandan çıkabileceği hava delikleri mevcut.   

24 saatte plastik aparatlarda bir miktar formik asit kaldı.

Bir hafta sonra çiçektozu çekmecelerinde yapılan kontrol.

1 Eylül’de saat 14:00’da hava sıcaklığı ve plastik aparatların konduğu çerçeve üstü 33°C, gece en düşük hava sıcaklığı 21°C olurken çerçeve üzeri en düşük sıcaklık 27°C, ertesi günü formik asit kullanıldıktan yaklaşık 24 saat sonra hava sıcaklığı 36°C çerçeve üzeri sıcaklık ise 37 °C olmuş.

İkinci uygulama ve sıcaklık değerleri:

19 Eylül’de saat 16:00’da 150 kovanda plastik aparat kullanılarak %85’lik formik asit yapıldı. İkinci formik asit uygulamasında, büyük kısmı çiçektozu çekmeceli, giriş deliklerinin yarısı kapalı olan standart kovanlar ile 10 adet 6 çerçevelik tabanında havalandırma deliği olan ruşetler kullanıldı ve standart kovanlardaki çiçektozu çekmeceleri geriye çekilmedi. 

Plastik aparatlar, taşmayacak şekilde formik asit ile dolduruldu.

24 saat sonra plastik aparatlarda ilk uygulamaya göre daha fazla formik asit kaldı.

Bir hafta sonra çiçektozu çekmecelerinde yapılan kontrol.

19 Eylül’de saat 16:00’da hava sıcaklığı 26°C  plastik aparatların konduğu çerçeve üstü 33°C, gece en düşük hava sıcaklığı 17°C olurken çerçeve üzeri en düşük sıcaklık 23°C, ertesi günü formik kullanıldıktan yaklaşık 24 saat sonra hava sıcaklığı 25°C çerçeve üzeri sıcaklık ise 31°C olmuş.

Üçüncü uygulama ve sıcaklık değerleri:

12 Ekim’de saat 12:00’da 1 arıya, plastik aparat kullanılarak ve şırınga ile ölçülerek 15ml %85’lik formik asit uygulandı.

24 saat sonra.

24 saat sonra plastik aparat içinde kalan formik asit 11ml. 

72 saat sonra.

72 saat sonra plastik aparat içinde kalan formik asit 8ml.

12 Ekim’de saat 12:00’da formik asit kullanıldı,  12,13,14,15 Ekim günleri en yüksek hava sıcaklıkları sırasıyla 26, 15, 18, 18°C, plastik aparatların konduğu çerçeve üstünde en yüksek sıcaklıklar 28, 22, 22, 22°C, gece en düşük hava sıcaklıkları 15, 11, 11, 11°C, çerçeve üzeri en düşük sıcaklıklar 22,18, 18, 17°C olmuş.

Değerlendirme ve Sonuç:

Plastik aparatlar ile %85’lik formik asidin, 150 kovanda kullanılmasından sonra, kovanda arının topluca kapıya çıkması, arı ölümü, yavru kaybı, formik asitten kaynaklanan ana arı kaybı ve yavru azalması gibi olumsuzluklar gözlenmemiştir.

Formik asit, bilinenin aksine 33-34°C gibi yüksek hava sıcaklığında dahi plastik aparat ile uygulandığında, ani ve aşırı buharlaşmanın olmadığı, diğer uygulama yöntemlerine göre daha kontrollü buharlaşmanın olduğu, buna karşılık hava sıcaklığı 20°C ve altına düştüğünde buharlaşma miktarının varroa mücadelesi için çok yetersiz düzeye düştüğü tespit edilmiştir.

Çerçeve üzerindeki sıcaklık, hava sıcaklığından bir miktar fazla olsa da, formik asidin plastik aparat ile kullanılmasını etkileyecek düzeyde olmadığı ve çerçeve üzerindeki sıcaklığı ölçmek herkes için mümkün olmaması göz önünde bulundurulduğunda,uygulamalarda hava sıcaklığının takip edilmesi yeterli olacaktır.

Havadan ağır olan formik asit buharının kovan içinde birikmeden dışarı çıkması için formik asit uygulanacak kovanların alttan hava alacak şekilde olması gerektiğini unutmamak gerekir.

Sonuç olarak; vorroa mücadelesi için plastik aparat ile formik asit uygulamalarında ideal hava sıcaklığının 25°C ile 30°C olduğu (hatta kontrollü olarak veya formik asit seyreltilerek [%65 gibi] 34-35°C de kullanılabileceği), 25°C’nin altındaki sıcaklıklarda varroaya etkisinin azalacağını düşünmekteyim.

Not: Burada belirtilen sıcaklıklar plastik aparat ile formik asit kullanımı ile ilgilidir, diğer yöntemler için geçerli değildir.

Yeni formik asit plastik aparatı:

Formik asit için plastik aparatı ilk tasarlarken basit ve kullanışlı olmasını amaçlamıştım. Öyle de olduğunu zannediyorum. Bu aparat günümüzde arıcılar tarafından varroa mücadelesinde etkin şekilde kullanılıyor. Ama bir süredir geliştirilmesi gerektiğini düşünüyordum. Daha düşük sıcaklıklarda ve daha uzun süreli etkili olması için eski aparattan daha büyük ve iki bölmeli olarak yenisini tasarladım.

Yeni aparatı önce test etmem gerekiyor. Test etmem içinde kalıp yapılıp aparatın imal edilmesi  gerekiyor. Ticari bir beklentim olmadığı için bundan sonrası daha çok imalatçıların ilgisine bağlı.

Oksalik asit Buharıyla Varroa Mücadelesi

Kovanlarda yavru yok, hava 12°C, sisli ve arı uçuşu yok. 

Oksalik asit yapmak için ideal koşullar mevcut. 

Arkadaşla birlikte oksalik asit buharına uygun filtreli maskelerimizi taktık.

2014 Oksalik asit Buharı ile varroa mücadelesi paylaşan: kenangisan

Arkadaşla birlikte arılıktaki 150 arıyı 2 saat içinde bitirdik.

 Dört gün sonra polen çekmecelerini kontrol ettiğimde az sayıda varroa ölüsü olduğunu gördüm.

Varroa İle Mücadele

Ocak ayından beri varroa için hiçbir kimyasal ya da organik asit kullanmadığım kovanlarıma varroa ile mücadele için organik asitlerden olan Oksalik asit ve Formik asidi kullanmayı tercih ettim.

Kendime şöyle bir program hazırladım.

4 gün aralıklarla 2 defa Oksalik asit buharı ve 2 defa da %85'lik Formik asit.

Başlangıç ile bitiş arası 13 gün oldu.

Oksalik asit için arıcılarımız da şöyle bir algı var; oksalik asit, yavrunun olmadığı dönemde ve yılda bir defa yapılır.

Oksalik asidin hangi uygulanış şekli yılda bir defa kullanılması tavsiye edilir? 

Sıvı formu.

Ben ise Oksalik asidi buharlaştırarak kullanmayı tercih ediyorum.  

Yavru konusu ise; sadece formik asidin kapalı gözlerdeki varroalara etki ettiği bilgisi var ama ne kadar etki ettiği hakkında pek bilgi yok, o yüzden formik asidin de kapalı gözlerde ki varroalara etki etmediğini var sayarak, yavrulu dönemde hangi kimyasalı veya organik asidi kullanırsak kullanalım varroa mücadelesi en az 12-13 gün (erkek arı yavrusu varsa 15 gün) sürmeli. 

Eğer uzun süre etki eden şeritlerden değil de anlık etki eden kimyasal ya da organik asitleri kullanıyorsak, kullanım aralıkları 3-4 gün aralıklarla 4 veya 5 defa kullanılmalı.

Uzun süre kullanılabilen kimyasal içerikli şeritlerin de kullanım kılavuzlarında yazdığı süre kadar kovanda tutulmalarının gereksiz hatta mahsurlu taraflarının olduğu fikrindeyim.

Kimyasal şeritleri bırakıp kullandığım organik asitleri yazayım.      

Oksalik asit buharını arı uçuşunun olmadığı akşam saatlerinde yapsam da buhara maruz kalan arılar az da olsa uçuyorlar, oksalik asit buharı için kovan arkalarına deldiğim delikler bu açıdan iyi iş görüyorlar.

Oksalik asit buharını 4 gün ara ile 2 defa yaptım.

Oksalik Asit Buharı İle Varroa Mücadelesi

2 defa oksalik asit buharından sonra polen çekmecelerine atılan varroalar. 

Polen çekmecelerinde, genelde 50-70 varroa saydım. 

Pudra şekeri ile varroa sayımı yaptığımda da en çok varroaya rastladığım bir kovanın polen çekmecesinde çok sayıda varroa vardı.

İkinci oksalik asit buharı uygulamasından 4 gün sonra ilk formik asidi ve 4 gün sonra da ikinci formik asidi yaptım.

Formik asit ile ilgili daha önce yazdığım bir yazının adresini de yazayım, okumak isteyenler olabilir.

http://kenangisan.blogspot.com/2011/08/bal-aldk.html

Aralık ayı sonuna veya Ocak ayı başında yavrusuz dönemi yakalayıp bir oksalik asit buharı daha yapmayı düşünüyorum.  

Oksalik Asit Buharı

Arılar henüz yavruya başlamadan, arıların üstünde olan varroalarla vedalaşmam gerekiyordu, önümüzdeki günlerin karlı ve soğuk olacağından bugün oksalik asit buharı yapma fırsatı buldum.

Oksalik asit yapıldığı sırada hava sıcaklığı 8-10 °C, arı uçuşu yok. Oksalik asit yapıldıktan sonra 3-5 arı kapı önüne çıkıp tekrara içeri girdiler.

Oksalik asiti buharına maruz kalan arının üzeri tozlu gibi oluyor.

Kovan üstlerinde naylon var ve polen çekmeceleri geriye çekik olduğundan, oksalik asidin bir kısmı alttan ve kovan girişinden çıkıyor.

Oksalik Asit Buharlaştırma Uygulamaları İçin Kolaylık

Arıların uçabileceği dönemlerde yapılan oksalik asit buharı uygulamalarında, bir miktar uçan arının telef olmaması ve daha rahat çalışmak için, kovan arkalarına delik delinmesi uygun olacak.    

  Delik 3. ile 4. çerçevelerin arasının tabana yakın yerinden delindi. 

  

Daha sonra kılavuz çekildi ve cıvata takıldı. Oksalik asit buharı yapılacağı zaman cıvata sökülüp tekrar takılıyor.

Oksalik Asit Buharlaştırma 1

Oksalik Asit Buharlaştırma 2 

OKSALİK ASİT BUHARIYLA ARI İLAÇLAMA

Senenin ilk günü arılarıma deneme mahiyetinde bazı kovanlara oksalik asit buharıyla ilaçalama yaptım.

Hava güneşli, sıcaklık 5 derece, arı uçuşu yok.

Benim arılar uçmuyor, ama alaca(bambus) arılar uçuşta.

Geçen seneye göre alaca arılarda çoğalma var.

Gerekli tedbirleri aldım.

Oksalik Asit Buharı
Yükleyen kenangisan

Takip ettiğim tüm yayınlarda, oksalik asit buharıyla ilaçlanacak tek katlı kovanlar için ölçek 2 gr.

Bazı arkadaşlar arım 10 çerçeve diyerek 5 gr oksalik asit kullanıyor.

Oksalik asit buharında, çerçeve sayısı mı önemli? kovanın hacmi mi?

Yukardaki videoda, içinde beş çerçeve ve bölme tahtası olan arısız kovan 2gr. oksalik asit buharıyla ilaçlandığında buhar kovanın tamamını kaplıyor.

Oksalik Asit Buharı
Yükleyen kenangisan



Oksalik Asit Buharıyla Arı İlaçlama
Yükleyen kenangisan

Yukardaki de arılı kovanlarımdan.

OKSALİK ASİT BUHARLAŞTIRMA APARATI

AGAM'da oksalik asit buharlaştırma uygulaması yaptık.

OKSALİK ASİT BUHARLAŞTIRMA UYGULAMASI YAPILIRKEN GEREKLİ EMNİYET TEDBİRLERİNİN ( MASKE, GÖZLÜK, ELDİVEN ) ALINMASI GEREKMEKTEDİR.

Deneme uygulaması yapıldığından biz tedbirsiz yakalandık!

Uludağ Üniversitesi Arıcılık Geliştirme ve Araştırma Merkezi ( AGAM )

Agam'daki ana arı çiftleştirme kutuları.



Mehmet bey AGAM yetkilileri Prof.Dr.Levent AYDIN, Doç.Dr.İbrahim ÇAKMAK, Y.Ziraat Müh.Selvinar SEVEN ÇAKMAK'a oksalik asit buharlaştırma aparatının kullanımıyla ilgili bilgiler veriyor.


İlk uygulama gösterim amaçlı.

İkincisi boş kovana yapılıyor.

Agam arılığının bir bölümü.

Agam'ın kovanlarının arka kısmı araştırmalarda kolaylık olsun diye açılır yapılmış.

Buradan yapışkanlı kağıtlar koyulup dökülen varroaların sayımları yapılıyor.

Yapışkanlı kağıtlar hazırlanıyor.

Kovandaki eski yapışkanlı kağıtlar alınıyor, yenileri konuyor.



Oksalik Asit Buharlaştırma Aparatı
Yükleyen kenangisan. - Diğer bilim videolarına göz at.

Hava sıcaklığı 10 derece arı uçuşu yok.

Kovanlar oksalik asit buharıyla ilaçlandı.

Sonuçlar daha sonra alınacak.

VARROA İLAÇLAMASI

Uzun zaman oldu bloğa yazamadım.

Varroa için yaptığım ilaçlamaları yazmak istedim.

Kovanlardan balı aldıktan sonra arılara ilaç (ilaç arılara mı? varroaya mı?) yapmayı planlarken, 15 nisanda komşu köyden aldığım 10 kovan arıdan ikisinde kanatsız arıya rastlayınca, iki kovandan bal almaktan vaz geçip ilaç yapmak zorunda kalmıştım.

Arıları alırken arkadaş ilaç yapıldı demişti ama yeterli yapılmamış demekki.

Flumetrin içerikli şeritlerden koydum iki kovana.

Bir kovandan bir haftada polen çekmecesine dökülen varroa, kovan varroa üretim merkezi olmuş. İki kovandan birini beş çerçevede takviyeyle kurtarabildim diğeri bizlere ömür.

İki hafta sonra da balı alıp bütün kovanlara flumetrinli çubuklardan koydum.

Eski kovanlarımda dökülen varroa yok denecek kadar az, yeni aldıklarım da ise hatırı sayılır miktarda.

Geçen sonbaharda arılarımı 3 defa (formik, formik,perizin) ilaçlamıştım, ilk baharda ise 1 defa (formik) ilaçlama yapmıştım.

Kovanlarımıza bir defa ilaç yapmak yetmiyor.

Devamlı olarak aynı içerikli ilaçlar kullanılıyorsa iki, üç defa ilaç yapılsa bile varroayla mücadele de başarılı olunamıyor.

Sıcaklık 25 derece.

Flumetrinli çubuklar dört hafta sonunda kovanlardan alındı.


Gerekli tedbirler alındıktan sonra kovanlara formik asit yaptım.

2mm. kalınlığındaki kartonları 15*5cm. ölçülerinde kesildi.

İlk kullanımda 10 gr. aynı kartonu ikinciye kullanırsanız 12 gr. formik asit çekiyor.

Formik asit arıların üzerine damlaması için, kartonlar boş kap içerisinde bekletildikten sonra çımbız aracılığıyla çerçevelerin üzerine konuldu.

24 saat geçtikten sonra kartonlar tekrar tartıldı, formik asidin tamamı buharlaşmıştı.

Kovanlar polen çekmeceli, formik asit yapıldıktan sonra arılar pek dışarı çıkmadı.